Οι μαθητές διαβάζουν και προτείνουν...

       ΤΑ ΨΑΘΙΝΑ ΚΑΠΕΛΑ- M.ΛΥΜΠΕΡΑΚΗ

 Περνώντας τρία ηλιόλουστα καλοκαίρια  μέσα  στο θόρυβο μιας μεγαλούπολης όπως είναι η Αθήνα, τρεις  αδελφές που ακόμα έχουν  πολλά να μάθουν η Μαρία Ινφάντα και η Κατερίνα ζούσαν ανέμελα σε ένα κτήμα στην Κηφισιά μαζί με τον παππού τους Δημήτρη, ο οποίος είχε αναλάβει την περιποίηση του κήπου εγκαταλελημένος πλέον από την Πολωνή γυναίκα του, την θεία τους Τερεζα,την υπηρέτρια της οικογένειας Ροδιά και την μητέρα τους Άννα, η οποία έχει χωρίσει με τον σύζυγο και πατερά τους Μίλτο .Όλα αυτά διαδραματίζονται λίγο μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο όταν και επικρατεί πόνος και θλίψη σε ένα μεγάλο μέρος του ελληνικού λαού και όχι μονό.

    Η Μ. Λυμπεράκη στο έργο της θίγει  έμμεσα ένα φαινόμενο της εποχής αυτής παρουσιάζοντας τις οικονομικά ευκατάστατες γυναίκες  παντελώς απομακρυσμένες από την πολιτική εμπλοκή και τις οικονομικό-εμπορικές συζητήσεις . Αντίθετα διαβάζοντας κανείς το μυθιστόρημα αυτό μπορεί εύκολα να διαπιστώσει τον γίηνο ερωτισμό, την θηλυκότητα και την έντονη έκφραση συναισθημάτων τα οποια προβάλει η συγγραφέας σε κάθε κομμάτι του έργου της.

   Το έργο επικεντρώνεται γύρω από την περιγραφή τριών καλοκαιριών  για τις νεαρές αδερφές που περνούν τάχιστα στα ματιά του αναγνώστη. Η καθεμιά από τις τρεις αδερφές βιώνει διαφορετικά τα τρία αυτά καλοκαιριά ανάλογα με τις επιθυμίες και την προσωπικότητα της. Η αφήγηση ξεκινά με την Μαρία να γίνεται 20 ετών  και να αρχίζει να αποκτά τα πρώτα χαρακτηριστικά  γνωρίσματα του γυναικείου φύλου όπως είναι το μυστήριο και η έντονη έκφραση συναισθημάτων. Από την άλλη η Ινφάντα 18 χρονών εμφανίζει ακόμη χαρακτηριστικά της εφηβικής της ηλικίας πλήρως εναρμονισμένα με την ιδιαίτερη ομορφιά  και τον παρορμητικό χαρακτήρα της αν και εμφανίζεται διστακτική μπροστά στον ερωτά. Τέλος  η μικρότερη σε ηλικία  Κατερίνα μόλις 16 χρονών επιθυμεί να ζήσει στον δικό της κόσμο μακριά από την πραγματικότητα , να απελευθερωθεί από τα δεσμά της λογικής και να ζήσει το όνειρο όπως το έχει φανταστεί η ίδια. Αυτή θα είναι η μόνη που θα  καταφέρει τον στόχο της προκειμένου ο μύθος να "ζωντανέψει" ξανά,  όπως συμβαίνει στα μυστηριώδη πρόσωπα της Πολωνής γιαγιάς και του καπετάνιου Ανδρέα.

    Η αφήγηση των γεγονότων γίνεται από την ίδια την Κατερίνα, η οποία σε κλίμα νοσταλγίας και συγκίνησης φέρνει στο νου της τις παλιές αναμνήσεις από τα τρία αυτά καλοκαιριά στο κτήμα του παππού και φανερώνει την λαχταρά του εφήβου για ζωή και περιπέτεια . Επομένως τα ψάθινα καπέλα είναι ένα βιβλίο που μπορεί να καθηλώσει τον αναγνώστη τοποθετώντας τον στην μηχανή του χρόνου για ένα σύντομο ταξίδι στο παρελθόν.

                                                                                ΒΑΣΙΛΗΣ  ΣΟΥΠΙΔΗΣ  Α4

«Έτος Νικηφόρου Βρεττάκου» ανακηρύχθηκε το 2012

Το Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού ανακήρυξε το 2012 «Ετος Βρεττάκου»  με αφορμή την επέτειο των 100 χρόνων από τη γέννηση του Λάκωνα ποιητή Νικηφόρου Βρεττάκου και ανέθεσε στο Εθνικό Κέντρο Βιβλίου (ΕΚΕΒΙ) τον επιτελικό σχεδιασμό και την υλοποίηση του προγράμματος.
Ο Νικηφόρος Βρεττάκος (1912-1991) αποτελεί σημαντικό κεφάλαιο στην εξέλιξη της νεοελληνικής γραμματείας. Το έργο του εκτιμήθηκε στην εποχή του -μια μεγάλη περίοδο ζυμώσεων, πνευματικών, κοινωνικών και πολιτικών για τον ελληνισμό- ενώ εξακολουθεί να διαβάζεται και να συγκινεί τις νεότερες γενιές αναγνωστών. Εχουν κυκλοφορήσει 39 ποιητικές συλλογές του (μεταξύ άλλων: «Φιλοσοφία των λουλουδιών», «Ο Προμηθέας ή Το παιχνίδι μιας μέρας», «Το βάθος του κόσμου», «Ο Ταΰγετος και η σιωπή» κ.ά.).
Για την προετοιμασία του έργου το ΕΚΕΒΙ θα συνεργαστεί στενά με τη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σπάρτης η οποία διαθέτει το πλήρες αρχείο του ποιητή (http://www.nikiforos.edu.gr/), καθώς και με πολιτιστικούς φορείς της Λακωνίας.
(Δείτε το πλήρες βιογραφικό του στο Αρχείο Ελλήνων Λογοτεχνών του ΕΚΕΒΙ)
Πηγή:http://www.ekebi.gr/frontoffice/portal.asp?cpage=RESOURCE&cnode=145&cresrc=8826

Ο ίδιος ο ποιητής αναφέρει για την ποίηση: «Από μια άποψη, η ποίηση είναι ο ίδιος ο άνθρωπος που αντιστέκεται. Το ότι ο Ομηρος δεν πέθανε ώς σήμερα σημαίνει πως η ποίηση είναι το πράγμα εκείνο που δεν πεθαίνει. Βρίσκεται μέσα στη φύση του ανθρώπου και γι' αυτό δεν αμφιβάλλω για το μέλλον της».

Καλοτάξιδο το 2012

Οι μαθητές διαβάζουν και προτείνουν...

ΤΑ ΨΑΘΙΝΑ ΚΑΠΕΛΑ
Μαργαρίτα Λυμπεράκη

Τρία καλοκαίρια στο φως της Αττικής, τρεις αδελφές στην  άνθιση τους, η Μαρία, η Ινφάντα και η Κατερίνα. Βρισκόμαστε αμέσως μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο, λίγο έξω απο την Κηφισιά, στο κτήμα μιας οικογένειας, όπου ζουν ο παππούς Δημήτρης, λάτρης της κηπουρικής που τον εγκατέλειψε η Πολωνίδα γυναίκα του, η θεία Τερέζα, η υπηρέτρια Ροδιά, η μητέρα των κοριτσιών Άννα, χωρισμένη από τον πατέρας τους Μίλτο και φυσικά τα τρία κορίτσια.
             Τις εύπορες γυναίκες της εποχής φαίνεται ότι δεν τις απασχολεί η πολιτική επικαιρότητα και τα οικονομικά προβλήματα. Αντιθέτως στο μυθιστόρημα κυριαρχούν αναζήτηση και ο πόθος για έρωτα.
  Περιγράφονται τρία συνεχόμενα καλοκαίρια από την ζωή των κοριτσιών, τα οποία η καθεμιά βιώνει διαφορετικά, ανάλογα με τον χαρακτήρα και της ιδιοσυγκρασία της. Στην εφηβεία  και μετεφηβική τους ηλικία, η ζωή, το περιβάλλον, οι επιθυμίες τους και ο χαρακτήρας τους αλλάζουν δραματικά. Η αφήγηση αρχίζει, όταν η Μαρία είναι 20 ετών, η Ινφάντα 18 και η Κατερίνα 16 χρονών Μαρία, η μεγαλύτερη σε ηλικία, παρουσιάζεται αισθησιακή, γεμάτη μυστήριο, η Ινφάντα με τη σπάνια ομορφιά, φλογερή αλλά συγκρατημένη μπροστά στον έρωτα, και τέλος η Κατερίνα φαίνεται διψασμένη για ανεξαρτησία και γοητεύεται από το όνειρο που λαχταρά να ακολουθήσει. Για αυτήν ο μύθος γίνεται  πραγματικότητα, όπως τα μυστηριώδη πρόσωπα της Πολωνίδας γιαγιάς και του καπετάνιου Ανδρέα.
            Η Κατερίνα, η μικρότερη από τις αδελφές, αφηγείται τα τρία καλοκαίρια, με τρυφερότητα, ευαισθησία, νεανική χάρη έχοντας έναν τόνο νοσταλγίας. Η αφήγηση είναι γεμάτη γοητεία και τον  ενθουσιασμό  του έφηβου που ανακαλύπτει τη ζωή, το μυστήριο, τις αγωνίες  και την ομορφιά της. Κρατά τον αναγνώστη σε ευχάριστη αγωνία και τον παρασέρνει σε νοσταλγική  αναπόληση των  δικών  του εφηβικών χρόνων.

                                                                       Καφανά Μαρία Α΄2

Ήρθαν τα Χριστούγεννα...

Τα Χριστουγεννιάτικα κάλαντα διηγούνται τη γέννηση του Χριστού και την επίσκεψη των μάγων στη φάτνη του. Το πιο γνωστό κείμενο που τραγουδήθηκε και τραγουδιέται ακόμα είναι το παρακάτω με τις δυο/τρεις πρώτες στροφές ως πιο συνηθισμένες.
Καλήν εσπέραν (ή «καλήν ημέραν») άρχοντες,
κι αν είναι ορισμός σας,
Χριστού την θείαν Γέννησιν
να πω στ' αρχοντικό σας.
Χριστός γεννάται σήμερον
εν Βηθλεέμ τη πόλει,
οι ουρανοί αγάλλονται
χαίρετ' η φύσις όλη.
Εν τω σπηλαίω τίκτεται
εν φάτνη των αλόγων
ο Βασιλεύς των ουρανών
και Ποιητής των όλων.
Κάθε περιοχή της Ελλάδος έχει την δική της εκδοχή, έτσι συναντάμε
τα Μωραϊτικα κάλαντα:
Χριστούγεννα πρωτούγεννα πρώτη γιορτή του χρόνου! Για βγάτε διέτε μάθετε πως ο Χριστός γεννιέται. Γεννιέται κι ανατρέφεται στο μέλι και στο γάλα το μέλι τρων οι άρχοντες, το γάλα οι αφεντάδες και το μελισσοβότανο το λούζουνται οι κυράδες.....[1] ,
τα Κερκυραϊκά:
Σήμερο οι Μάγοι έρχονται στη χώρα του Ηρώδη (2), Και ο Ηρώδης ταραχθείς έγινε θηριώδης (2) , κράζει τους Μάγους και ρωτά : Μάγοι που θε να πάτε; (2), Εις Βηθλεέμ το σπήλαιον, την πόλιν την αγίαν(2), που εκεί γεννάει το Χριστό η Δέσποινα Μαρία (2). Και εις έτη πολλά [2],
τα Αιγινίτικα:

Καλήμερα! καλήμερα και πάντα καλημέρα! Να τον καλημερίσουμε αυτόν το νιον αφέντη. Αφέντη μου πεντάφεντε, πέντε φορές αφέντη, πέντε φορές αφέντεψες και πάλι αφέντης είσαι......[3])
καθώς και πολλά αλλά όπως τα Θράκικα/Ραιδεστού, τα Κρητικά , τα Σαμιώτικα-Θρακικά, τα Κυπριακά, τα Κυκλαδίτικα, τα Βυζαντινά και τα Ποντιακά. Όλα με τον δικό τους ιδιαίτερο σκοπό-μελωδία προσεγγίζουν το θέμα της γέννησης του Χριστού από διαφορετική σκοπιά. Πέρα από το βασικό θέμα τους, τα κάλαντα επαινούν το σπίτι και την οικογένεια, με ευχές και επαίνους για το νοικοκυριό και την ευημερία του.

Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος